Karıştırılma Olasılığı

Karıştırılma olasılığı, marka hukukunun en çok uygulanan ölçütüdür. Sonraki bir marka, önceki bir markayla aynı veya benzer olur ve aynı veya benzer mal ve hizmetleri kapsarsa, tüketicinin bunları aynı ya da ekonomik olarak bağlantılı işletmelerden geliyor sanma ihtimali doğar. Bu ihtimal, önceki marka ile ilişkilendirme ihtimalini de kapsar (SMK m.6/1).

Nerede Karşımıza Çıkar?

• Markaya yayın itirazı (SMK m.6/1)
• Marka hükümsüzlüğü davaları
• Marka hakkına tecavüz davaları ve ceza soruşturmaları (SMK m.7, m.29, m.30)

Değerlendirme Unsurları

• İşaret benzerliği: Görsel, işitsel ve anlamsal benzerlik ayrı ayrı incelenir. Markalar bütün olarak ve akılda kalan baskın unsurları üzerinden karşılaştırılır.
• Mal ve hizmet benzerliği: Malların niteliği, kullanım amacı, birbirinin rakibi veya tamamlayıcısı olması, satış kanalları ve hedef tüketici dikkate alınır.
• Önceki markanın ayırt edicilik derecesi: Güçlü ve tanınmış markalar daha geniş korunur; zayıf, tanımlayıcıya yakın markaların koruma alanı dardır.
• Tüketici dikkati: Ortalama tüketicinin markaları yan yana görmediği, belleğindeki kusurlu hatıraya dayandığı kabul edilir. Pahalı ve özenle seçilen ürünlerde dikkat düzeyi daha yüksektir.

Bu unsurlar birbirini etkiler: mal ve hizmetler aynıysa daha düşük işaret benzerliği yeterli olabilir, ya da tersi.

Uygulamada

Benzerlik araştırması, marka seçimi aşamasında yapılması en ucuz önlemdir. İtiraz veya dava aşamasında ise karşılaştırma tabloları, piyasa kullanım örnekleri ve varsa fiilî karışıklık delilleri önem kazanır. Karıştırılma olasılığının ötesinde, tanınmış markalar benzer olmayan mal ve hizmetlere karşı da korunabilir. Konuyla ilgili yayınımız için bkz. Marka İncelemelerinde Ayırt Edicilik Değerlendirmesi.