Meslek Birlikleri

Diğer adları: Telif Meslek Birlikleri, Toplu Hak Yönetimi, MESAM, MSG, Collective Management Organisation, FSEK m.42

Kısaca

Eser sahiplerinin ve bağlantılı hak sahiplerinin mali haklarını toplu olarak yöneten, kullanıcılarla lisans sözleşmesi yaparak telif bedelini toplayan ve hak sahiplerine dağıtan kuruluşlar.

Meslek birlikleri, tek tek izin almanın pratik olmadığı alanlarda hak sahipleri ile kullanıcılar arasında aracılık eden kuruluşlardır. FSEK m.42’ye göre eser sahipleri ve bağlantılı hak sahipleri, ortak çıkarlarını korumak ve haklarını yönetmek amacıyla, eser türüne göre meslek birlikleri kurabilir. Birlikler Kültür ve Turizm Bakanlığının denetimine tabidir.

Ne Yaparlar?

Üyelerinden aldıkları yetkiyle kullanıcılara lisans verirler
Tarifeler belirleyip telif bedellerini toplarlar
Toplanan bedelleri üyelerine dağıtırlar
İzinsiz kullanımlara karşı hukuki yollara başvururlar

Başlıca Alanlar

Musiki eserleri: Söz yazarı ve besteciler (ör. MESAM, MSG)
Bağlantılı haklar: İcracı sanatçılar ve fonogram yapımcıları (ör. MÜYORBİR, MÜYAP)
Sinema ve televizyon: Yönetmenler, senaristler ve film yapımcıları
İlim ve edebiyat ile güzel sanatlar: Yazarlar, çevirmenler ve görsel sanatçılar

İşletmeler İçin

Otel, restoran, kafe, mağaza, spor salonu ve benzeri işletmeler ile radyo-televizyon kuruluşları ve dijital platformlar, müzik ve görsel-işitsel içerik kullanımı için meslek birlikleriyle sözleşme yapmak zorundadır. Hem eser sahiplerinin hem de bağlantılı hak sahiplerinin birlikleri ayrı ayrı lisans isteyebilir. Lisanssız kullanım, FSEK m.68 kapsamında üç kata kadar bedel talebi ve ceza soruşturmasıyla sonuçlanabilir.

Tarifelere İtiraz

Birliklerin tarifeleri ve kullanıcılara yönelttikleri talepler sınırsız değildir. Talebin hangi repertuvara ve hangi hakka dayandığının belgelenmesi istenebilir; tarife uyuşmazlıklarında mahkemeye başvurulabilir.

Sık Sorulan Sorular

Bir kafede veya mağazada müzik çalmak için lisans gerekir mi?

Evet. Müziğin umuma açık bir yerde çalınması umuma iletim ve temsil hakkını ilgilendirir. Bunun için hem eser sahiplerini hem de icracı ve fonogram yapımcılarını temsil eden meslek birliklerinden lisans alınması gerekir.

Meslek birliği bütün eserleri temsil eder mi?

Hayır. Birlik yalnızca üyelerinin kendisine yetki verdiği eserlerin ve hakların yönetimini yapabilir. Lisans alınmadan önce birliğin ilgili repertuvarı ve hakları temsil ettiği kontrol edilmelidir.

← Tüm Kavramlar