İşgücü Piyasalarında Rekabet Uyumu
Rekabet Kurulu, şirketler arasındaki çalışan ayartmama anlaşmalarını, ücretlerin birlikte belirlenmesini ve çalışanlara ilişkin bilgi değişimini kartel olarak değerlendiriyor ve son yıllarda bu alanda soruşturma sayısı belirgin şekilde arttı. İşgücü piyasalarına özel uyum programıyla şirketinizin iletişimlerini, sözleşmelerini ve insan kaynakları politikalarını, henüz bir soruşturma başlamadan Kurul’un bakış açısıyla inceliyor ve riskleri gideriyoruz.
İşgücü piyasalarında rekabet ihlali nedir?
İşgücü piyasalarında rekabet ihlali, şirketlerin çalışan temini ve ücret konusunda birbirleriyle rekabet etmemek üzere anlaşması veya uyumlu hareket etmesidir. En sık görülen örnekler, birbirinin çalışanını işe almama üzerine kurulan centilmenlik anlaşmaları, ücret ve yan hakların birlikte belirlenmesi ve ücret artış oranları gibi hassas bilgilerin paylaşılmasıdır.
Rekabet Kurulu 2024’te İşgücü Piyasalarındaki Rekabet İhlallerine Yönelik Kılavuz’u yayımladı. Kurul’a göre bu davranışlar, şirketlerin faaliyet alanları bakımından rakip olup olmadığına bakılmaksızın ihlal oluşturabilir; çünkü aynı nitelikteki çalışanları işe almak için birbirleriyle rekabet eden şirketler, işgücü piyasasında rakiptir.
Kapsam
- İşgücü piyasalarına ilişkin rekabet kurallarına özel uyum programı yürütülmesi
- İşgücü piyasalarına ilişkin sözleşme ve bilgi değişimlerine ilişkin politikaların oluşturulması
- Belirlenen çalışanların e-posta ve mesajlaşma yazışmalarının Kurul incelemesi yöntemiyle kontrol edilmesi
- İnsan kaynakları ekibine özel eğitim ve uygulama materyalleri
Nasıl Çalışıyoruz
- Şirketin faaliyet alanlarının, organizasyon yapısının ve insan kaynakları süreçlerinin incelenmesi
- Belirlenen çalışanların bilgisayar ve telefonlarının, Kurul’un olası bir soruşturmada yapacağı şekilde, Kılavuz ve Kurul kararlarından derlenen anahtar kelimelerle incelenmesi (e-posta, WhatsApp, Teams ve benzeri)
- İş sözleşmelerinin, başta bilgi teknolojileri firmaları, insan kaynakları ajansları ve özel istihdam büroları olmak üzere tedarikçi sözleşmelerinin, ücret ve rekabet politikalarının incelenmesi; riskli maddeler için ek protokol örneklerinin hazırlanması
- Bulguların yönetici özetiyle birlikte Risk ve Aksiyon Raporu olarak teslim edilmesi
- İnsan kaynakları uygulamalarına odaklanan eğitim; “Do’s & Don’ts” rehberi, yerinde inceleme rehberi ve eğitim materyallerinin teslimi
Ekip
Sık Sorulan Sorular
Rakibimiz olmayan bir şirketle çalışan ayartmama anlaşması yapmak da ihlal mi?
Evet, olabilir. Kurul, aynı nitelikteki çalışanları işe almak için yarışan şirketleri faaliyet alanları farklı olsa da işgücü piyasasında rakip kabul ediyor. Yazılı olmayan, sözlü veya karşılıklı anlayışa dayanan centilmenlik anlaşmaları da kapsamdadır.
Tedarikçi sözleşmelerindeki çalışan ayartmama maddeleri sorun yaratır mı?
Her zaman değil. Asıl iş ilişkisine bağlı, bu ilişki için gerekli ve süre ile kapsam bakımından orantılı bir sınırlama kabul edilebilir. Asıl ilişkiyle bağlantısı olmayan, süresiz veya iki tarafın bütün çalışanlarını kapsayan maddeler ise risklidir ve gözden geçirilmelidir.
Ücret araştırmalarına katılmak ihlal mi?
Araştırmanın nasıl yapıldığına bağlıdır. Bağımsız bir kuruluş tarafından derlenen, geçmişe dönük, toplulaştırılmış ve tek tek şirketlerin tespit edilemediği veriler daha düşük risk taşır. Güncel veya planlanan ücret artışlarının şirket bazında paylaşılması ise ihlal sayılabilir.
Bu ihlallerin yaptırımı nedir?
Kurul bu davranışları kartel olarak değerlendirdiği için şirkete yıllık gayrisafi gelirinin yüzde onuna kadar idari para cezası verilebilir. İhlalde belirleyici etkisi olan yöneticilere de ayrıca ceza uygulanabilir.
Bu hizmet hakkında görüşmek ister misiniz? Bizimle bir görüşme planlayın, ilk görüşme ücretsizdir.
Görüşme Planla