İhtiyaç Nedeniyle Tahliye

İhtiyaç nedeniyle tahliye, kiraya verene veya yeni malike, konut ve çatılı işyeri kiralarında sözleşmeyi dava yoluyla sona erdirme imkânı veren en yaygın sebeptir.

Kiraya Verenin İhtiyacı (TBK m.350)

Kiraya veren, kiralananı kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler için konut veya işyeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunluluğu varsa sözleşmeyi dava yoluyla sona erdirebilir. Kiralananın yeniden inşası veya imarı amacıyla esaslı onarımı, genişletilmesi veya değiştirilmesi gerekli ve bu işler sırasında kullanımı imkânsızsa da aynı yol açıktır.

Dava süresi: Belirli süreli sözleşmelerde sürenin sonunda; belirsiz süreli sözleşmelerde genel hükümlere göre fesih dönemi ve bildirim sürelerine uyularak belirlenecek tarihten başlayarak bir ay içinde dava açılmalıdır.

Yeni Malikin İhtiyacı (TBK m.351)

Kiralananı sonradan edinen kişi, kendisi veya yakınları için ihtiyacı varsa:

• Edinme tarihinden itibaren bir ay içinde durumu kiracıya yazılı olarak bildirir ve altı ay sonra dava açabilir, ya da
• Sözleşme süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde dava açabilir.

İhtiyacın Niteliği

Yargıtay uygulamasında ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olması aranır. Geçici veya ileride doğması muhtemel ihtiyaçlar yeterli görülmez. İşyeri ihtiyacında kiraya verenin veya yakınının o işyerinde fiilen faaliyet göstereceğinin somut delillerle ortaya konması gerekir.

Yeniden Kiralama Yasağı (TBK m.355)

İhtiyaç nedeniyle boşaltılan taşınmaz, haklı sebep olmaksızın üç yıl geçmedikçe eski kiracıdan başkasına kiralanamaz. Bu yasağa aykırılık, eski kiracıya son kira yılında ödenmiş bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat ödenmesi sonucunu doğurur.

Dava öncesinde arabulucuya başvurmak zorunludur; bkz. Dava Şartı Arabuluculuk. Ayrıca bkz. Çatılı İşyeri Kirası, On Yıllık Uzama Süresi ve yayınımız Konut ve Çatılı İşyeri Kiralarında Kiracının Tahliye Edilmesi.