De Minimis (Önemsiz Etkili Anlaşmalar)
Diğer adları: Önemli Ölçüde Kısıtlamayan Anlaşmalar, 2021/3 Tebliğ, De Minimis
Yazar Ali Gül
Kısaca
Taraflarının pazar payları belirli eşiklerin altında kalan ve ağır ihlal içermeyen anlaşmalar hakkında Rekabet Kurulu'nun soruşturma açmayabileceğini öngören kural.
De minimis, piyasada önemli bir etkisi olmayan küçük ölçekli anlaşmaların rekabet otoritesinin kaynaklarını meşgul etmemesi düşüncesine dayanan kuraldır. 2020’de 4054 sayılı Kanun’a eklenen 41. madde ve Rekabeti Önemli Ölçüde Kısıtlamayan Anlaşmalara İlişkin Tebliğ (2021/3) ile Türk hukukuna girmiştir.
Eşikler
Tebliğ’e göre Kurul, aşağıdaki pazar payı eşiklerini aşmayan anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliği kararları hakkında soruşturma açmayabilir:
- Rakipler arasındaki anlaşmalarda: Tarafların ilgili pazarlardaki toplam pazar payı yüzde onu aşmamalıdır.
- Rakip olmayanlar arasındaki anlaşmalarda: Taraflardan her birinin ilgili pazarlardaki pazar payı yüzde on beşi aşmamalıdır.
Ağır İhlaller Kapsam Dışı
Pazar payı ne kadar küçük olursa olsun, açık ve ağır ihlaller de minimis kapsamında değildir. Rakipler arasında fiyat tespiti, pazar paylaşımı ve arz kısıtlaması gibi kartel niteliğindeki anlaşmalar ile dikey ilişkilerde yeniden satış fiyatının belirlenmesi ve pasif satış kısıtlamaları gibi ağır kısıtlamalar her durumda incelenebilir.
Muafiyetten Farkı
De minimis, bir anlaşmayı hukuka uygun hâle getiren bir muafiyet değildir; Kurul’a soruşturma açmama imkânı veren bir usul kuralıdır. Kurul, eşiklerin altında kalsa da ilgili pazardaki benzer anlaşmaların birikimli etkisi gibi nedenlerle inceleme yapabilir. Bu nedenle de minimis, grup muafiyeti veya bireysel muafiyet değerlendirmesinin yerine değil, onunla birlikte kullanılmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
De minimis kapsamındaki anlaşma muaf mıdır?
Teknik olarak muafiyet değildir. Kurul, bu anlaşmalar hakkında soruşturma açmama yetkisini kullanabilir; ancak ağır ihlal içeren anlaşmalar pazar payı ne kadar küçük olursa olsun kapsam dışındadır.
Pazar payımızı nasıl hesaplarız?
Önce ilgili ürün ve coğrafi pazar tanımlanır, sonra tarafların satışları pazarın toplam büyüklüğüne oranlanır. Tanımın ve hesaplamanın dayanakları belgelenmelidir.
İlgili Hizmetler
Bizimle bir görüşme planlayın. İlk görüşme ücretsizdir.
Görüşme Planla