İcra İnkâr Tazminatı

Diğer adları: İnkâr Tazminatı, Kötü Niyet Tazminatı, Bad Faith Denial Compensation, Enforcement Denial Compensation, Yüzde Yirmi Tazminat

Yazar Ali Gül

Kısaca

İlamsız icra takibine haksız olarak itiraz eden borçlunun, itirazın iptali veya kaldırılması üzerine, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere alacaklıya ödemeye mahkûm edildiği tazminat.

İcra inkâr tazminatı, ilamsız icra takibine haksız olarak itiraz eden borçlunun alacaklıya ödemekle yükümlü tutulduğu tazminattır (İcra ve İflas Kanunu m.67/2). Amaç, borçlunun yalnızca ödemeyi geciktirmek için itiraz etmesini caydırmaktır.

Şartları

Alacaklı, ilamsız icra takibi başlatmış ve borçlu itiraz etmiş olmalıdır.
Alacaklı, itirazın iptali davası açmış veya icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemiş olmalıdır.
Borçlunun itirazı haksız bulunmalıdır.
Alacak likit olmalıdır; yani miktarı belli veya borçlu tarafından belirlenebilir olmalıdır.
Alacaklı tazminat talep etmelidir.

Borçlunun kötü niyetli olması şartı aranmaz; itirazın haksız çıkması yeterlidir.

Oran

Tazminat, hükmolunan alacağın yüzde yirmisinden az olamaz. Mahkeme, durumun özelliklerine göre daha yüksek bir oran belirleyebilir. Tazminat, yalnızca itiraz edilen ve haksız bulunan kısım üzerinden hesaplanır.

Kötü Niyet Tazminatı

Takip haksız çıkarsa ve alacaklının takibi kötü niyetle yaptığı anlaşılırsa, borçlunun talebi üzerine alacaklı aleyhine de alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilir. Bu, alacaklının dayanaksız takip yapmasını caydırır.

Menfi Tespit Davasında

Borçlunun açtığı menfi tespit davasında da benzer bir tazminat rejimi vardır: Dava borçlu aleyhine sonuçlanırsa ve takip ihtiyati tedbirle durdurulmuşsa borçlu, alacaklının zararını yüzde yirmiden az olmamak üzere tazmin eder; borçlu haklı çıkarsa alacaklı aleyhine tazminata hükmedilebilir.

Uygulamada

İcra inkâr tazminatı, alacaklı açısından uyuşmazlığı sulhe yönlendiren bir baskı aracıdır. Borçlu açısından ise ödeme emrine itiraz etmeden önce itirazın haklı dayanaklarının bulunup bulunmadığı dikkatle değerlendirilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

İcra inkâr tazminatı için alacağın likit olması ne demektir?

Alacağın miktarının belli olması veya borçlu tarafından bilinebilir ya da belirlenebilir olması demektir. Alacağın tutarı ancak bilirkişi incelemesi veya yargılama sonucunda ortaya çıkabiliyorsa, icra inkâr tazminatına hükmedilmez.

Alacaklı da tazminat ödemeye mahkûm edilebilir mi?

Evet. Takip haksız çıkarsa ve alacaklının kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, borçlunun talebi üzerine alacaklı aleyhine de alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilebilir.

← Tüm Kavramlar