Nitelikli Dolandırıcılık

Diğer adları: Dolandırıcılık, Aggravated Fraud, Bilişim Yoluyla Dolandırıcılık, CEO Dolandırıcılığı, Sahte Ödeme Talimatı, Business Email Compromise

Yazar Ali Gül

Kısaca

Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına yarar sağlama suçunun, bilişim sistemleri, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması ya da tacir veya şirket yöneticisinin ticari faaliyeti sırasında işlenmesi gibi daha ağır cezayı gerektiren hâlleri.

Dolandırıcılık, hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına olarak kendisine veya başkasına yarar sağlamaktır (TCK m.157). Nitelikli dolandırıcılık, bu suçun Kanun’da sayılan ve daha ağır cezayı gerektiren hâllerle işlenmesidir (TCK m.158). Cezası üç yıldan on yıla kadar hapis ve adli para cezasıdır; bazı hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldır.

Şirketleri İlgilendiren Nitelikli Hâller

Bilişim sistemleri, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması: Sahte e-postalar, ele geçirilmiş hesaplar veya sahte internet siteleri üzerinden yapılan dolandırıcılık,
Tacir veya şirket yöneticisinin ticari faaliyetleri sırasında: Şirket yöneticisinin veya şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyet sırasında işlediği dolandırıcılık,
Kamu kurumlarının veya sigorta şirketlerinin zararına: Örneğin sigorta bedelini almak amacıyla işlenen dolandırıcılık,
Kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumu çalışanı olarak tanıtmak.

Sahte Ödeme Talimatı (CEO Dolandırıcılığı)

Şirketlerde sık görülen bir yöntem, yöneticinin veya tedarikçinin e-posta hesabının taklit edilmesi ya da ele geçirilmesi yoluyla ödeme talimatının veya banka hesap bilgisinin değiştirilmesidir. Bu durumda:

Bankaya derhâl bildirim yapılarak ödemenin durdurulması veya geri çağrılması istenmelidir,
E-postalar, sistem kayıtları ve ödeme belgeleri korunmalıdır; bkz. Bilişim Sistemine Girme,
Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmalı ve ceza dosyasında katılan olunmalıdır,
Olay kişisel veri ihlali niteliği taşıyorsa bildirim yükümlülükleri değerlendirilmelidir; bkz. Kişisel Veri İhlali.

Etkin Pişmanlık

Fail, kovuşturma başlamadan önce zararı tamamen giderirse ceza üçte ikisine kadar, kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderirse yarısına kadar indirilir; bkz. Etkin Pişmanlık.

Şirketin Sorumluluğu

Dolandırıcılık şirket yararına işlenmişse şirkete idari para cezası verilebilir. Malın faile hukuka uygun olarak zaten teslim edildiği durumlar ise güveni kötüye kullanma oluşturur.

Sık Sorulan Sorular

Sahte e-postayla ödeme talimatı verilerek şirketin parası başka hesaba gönderilirse ne olur?

Bu fiil, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık oluşturabilir. Şirket, olayı fark eder etmez bankasına bildirerek ödemenin durdurulmasını istemeli, delilleri korumalı ve Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunmalıdır.

Nitelikli dolandırıcılık şikâyete bağlı mıdır?

Hayır. Nitelikli dolandırıcılık resen soruşturulur ve uzlaştırma kapsamında değildir. Zararın giderilmesi ise etkin pişmanlık hükümleri uyarınca cezanın indirilmesini sağlar.

← Tüm Kavramlar